Theo người xưa, thời gian có vai trò quan trọng trong nông nghiệp, tín ngưỡng và sinh hoạt hằng ngày. So với ngày nay thì cách tính thời gian của người xưa chỉ mang tính tương đối. Baothuconline chia sẻ đến bạn cách tính thời gian theo canh đầy đủ và chính xác nhất. Theo dõi để biết thêm thông tin chi tiết.
Canh giờ là gì?
Canh giờ là cụm từ để xác định hoặc đề cập đến một thời điểm cụ thể. Trong hệ thống thời gian truyền thống, “canh” là một đơn vị thời gian dùng để chia đêm thành các khoảng khác nhau. Thông thường một đêm được chia thành 5 canh, mỗi canh kéo dài từ 2-3 tiếng. “Giờ” là một khoảng thời gian.
Nhìn chung ‘canh giờ” là chỉ một khoảng thời gian cụ thể trong đêm, thường được xác định theo hệ thống canh.

Giờ Tý là mấy giờ?
Thời gian tương ứng với 12 con giáp
Để tính giờ theo con giáp dựa trên hệ thống 12 con vật (địa chi) tương ứng với 12 khoảng thời gian trong ngày (mỗi khoảng thời gian kéo dài 2 tiếng đồng hồ).
Giờ Tý là mấy giờ?
Tý là con chuột. Giờ Tý được xác định từ 23:00-1:00, đây là thời điểm lúc chuột hoạt động mạnh nhất (thường là vào nửa đêm). Giờ Tý cũng là giờ bắt đầu một ngày mới theo quan niệm xưa
Giờ Sửu là mấy giờ?
Sửu là con trâu. Giờ Sửu được xác định từ 1:00-3:00, đây là thời điểm mà trâu thường nhai lại cỏ để chuẩn bị cho công việc đồng áng của ngày mới. Giờ Sửu cũng là khung giờ yên tĩnh thích hợp nghỉ ngơi sâu
Giờ Dần là mấy giờ?
Dần là con hổ. Giờ Dần được xác định từ 3:00- 5:00, đây là thời điểm hổ đi săn mồi vào ban đêm và trở về hang lúc bình minh. Giờ Dần cũng là thời điểm trời sắp sáng, mang đến cảm giác mạnh mẽ oai hùng
Giờ Mão là mấy giờ?
Mão là con mèo. Giờ Mão được xác định từ 5:00-7:00, đây là thời điểm mặt trời bắt đầu mọc cũng là lúc mèo hoặc thỏ (theo văn hóa Trung Quốc) ra khỏi hang để kiếm ăn. Giờ Mão tượng trưng cho sự tươi mới, nhẹ nhàng
Giờ Thìn là mấy giờ?
Thìn là con rồng. Giờ Thìn được xác định từ 7:00-9:00, bởi theo truyền thuyết đây là thời điểm rồng bay lượn trên trời tạo mưa.
Giờ Tỵ là mấy giờ?
Tỵ là con rắn. Giờ Tỵ được xác định từ 9:00-11:00, đây là thời điểm mà rắn thường ra khỏi hang để kiếm ăn khi mặt trời đã lên cao, lúc này nhiệt độ ấm hơn.
Giờ Ngọ là mấy giờ?
Ngọ là con ngựa. Giờ Ngọ được xác định từ 11:00-13h00, đây là thời điểm mặt trời đứng bóng, nhiệt độ cao nhất trong ngày cũng là khi ngựa đứng nghỉ trưa. Trong hệ thống xưa có cụm từ “chính Ngọ” có nghĩa là chỉ khoảng thời gian 12 giờ trưa (đây là thời điểm dương khí mạnh nhất)
Giờ Mùi là mấy giờ?
Mùi là con dê. Giờ Mùi được xác định từ 13:00-15:00, đây là lúc nhiệt độ giảm dần cũng là lúc ăn cỏ tốt nhất trong ngày thích hợp cho việc chăn thả
Giờ Thân là mấy giờ?
Thân là con khỉ. Giờ Thân được xác định từ 15:00-17:00, cũng là lúc khỉ hoạt động mạnh mẽ nhất, leo trèo và kiếm ăn trong rừng
Giờ Dậu là mấy giờ?
Dậu là con gà. Giờ Dậu được xác định từ 17:00-19:00, đây là thời điểm gà bắt đầu về chuồng sau một ngày kiếm ăn. Mặt trời cũng lặn dần
Giờ Tuất là mấy giờ?
Tuất là con chó. Giờ Tuất được xác định từ 19:00-21:00, chó thường canh nhà vào ban đêm. Đây cũng là lúc mọi người nghỉ ngơi sau một ngày làm việc.
Giờ Hợi là mấy giờ?
Hợi là con lợn. Giờ Hợi được xác định từ 21:00 -23:00, đây là lúc lợn ngủ say nhất. Cũng là giờ cuối cùng của 1 ngày trước khi một chù kỳ mới bắt đầu với giờ Tý.
Bạn có thể theo dõi bảng tóm tắt sau:
Con Giáp (Địa Chi) | Tên gọi | Khoảng thời gian | Ý nghĩa tượng trưng |
Tý (鼠) | Chuột | 23:00 – 1:00 | Thời điểm chuột hoạt động mạnh nhất |
Sửu (牛) | Trâu | 1:00 – 3:00 | Thời điểm trâu nhai lại, chuẩn bị cho công việc đồng áng |
Dần (虎) | Hổ | 3:00 – 5:00 | Thời điểm hổ hung hãn nhất |
Mão (貓/兔) | Mèo (ở Việt Nam) / Thỏ (ở Trung Quốc) | 5:00 – 7:00 | Thời điểm trăng vẫn còn chiếu sáng (liên tưởng đến mèo/thỏ) |
Thìn (龍) | Rồng | 7:00 – 9:00 | Thời điểm rồng thường xuất hiện để làm mưa (theo truyền thuyết) |
Tỵ (蛇) | Rắn | 9:00 – 11:00 | Thời điểm rắn ẩn mình trong hang |
Ngọ (馬) | Ngựa | 11:00 – 13:00 | Thời điểm mặt trời lên cao nhất, ngựa đứng nghỉ |
Mùi (羊) | Dê | 13:00 – 15:00 | Thời điểm dê ăn cỏ không ảnh hưởng đến sự phát triển của cây |
Thân (猴) | Khỉ | 15:00 – 17:00 | Thời điểm khỉ thích hú gọi bạn bè |
Dậu (雞) | Gà | 17:00 – 19:00 | Thời điểm gà bắt đầu về chuồng |
Tuất (狗) | Chó | 19:00 – 21:00 | Thời điểm chó canh nhà |
Hợi (豬) | Lợn | 21:00 – 23:00 | Thời điểm lợn ngủ say nhất |
Ứng dụng trong đời sống hiện đại
Hiện nay hệ thống giờ theo 12 con giáp không còn được sử dụng phổ biến trong đời sống hằng ngày để chỉ thời gian chính xác. Người ta chủ yếu dùng hệ thống 24h. Tuy nhiên cách tính giờ theo canh và con giáp vẫn có ý nghĩa quan trọng trong các lĩnh vực như:
- Chiêm tinh học: để xem giờ sinh và đoán vận mệnh
- Chọn ngày giờ tốt: Trong các dịp quan trọng như cưới hỏi, khai trương, xây nhà
- Văn hóa và truyền thống: Chi tiết về canh giờ và giờ tương ứng với con giáp thường xuất hiện trong các câu truyện cổ tích của Việt Nam và Trung Quốc. Đồng thời cung xuất hiện trong thành ngữ, tục ngữ và là một phần di sản văn hóa Á Đông
- Y học cổ truyền: Một số phương pháp chuẩn đoán và điều trị liên quan đến các khung giờ này.
Một số lưu ý bạn cần biết
- Cách tính giờ mang tính truyền thống thường được sử dụng trong các lĩnh vực phong thủy, tử vi, phong thủy và văn hóa dân gian
- Hệ thống giờ quốc tế (quy ước 24 giờ) phổ biến hơn khi sử dụng trong nhịp sống hiện đại
- Ở Việt Nam sử dụng linh vật con giáp Mèo trong khi đó ở Trung Quốc và một số nước khác là Thỏ. Tuy nhiên cách tính giờ tương ứng vẫn giữ nguyên
Lời kết
Việc hiểu cách tính giờ theo con giáp giúp chúng ta có thêm kiến thức về văn hóa truyền thống. Đồng thời hiểu được quan niệm về thời gian đối với văn hóa người xưa. Khái niệm về thời gian dù ở hiện đại hay quá khứ đều đáng quý.
Báo thức online cập nhật thông tin và chia sẻ đến bạn về cách tính giờ theo con giáp. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào khác đừng ngần ngại hỏi nhé.